Türkiye Today e paraqet “Revolucionin e Flamingove” si një revoltë kundër mënyrës së qeverisjes dhe jo kundër investimeve të huaja, duke i dhënë goditje të fortë Bablokut…
Edi Rama ka marrë goditje të forta nga Ankaraja, lidhur me protestat e ditëve të fundit që kanë shpërthyer në vend.
Raportet mes tij dhe presidentit turk Recep Tayyip Erdogan janë konsideruar prej vitesh ndër më të afërtat në rajon. Megjithatë, në muajt e fundit kanë nisur të shfaqen sinjale që sugjerojnë një ftohje të marrëdhënieve mes dy liderëve, veçanërisht pas afrimit të Tiranës me Izraelin, një zhvillim që nuk është pritur mirë në Ankara.
Në këtë klimë, vëmendje ka tërhequr një analizë e publikuar nga media turke “Türkiye Today”, e cila nuk kursen kritikat ndaj qeverisë shqiptare dhe mënyrës së menaxhimit të debatit për projektet turistike në jug të vendit.
Ndryshe nga narrativi zyrtar që e ka vendosur theksin te kundërshtimet për zhvillimin e zonës së Zvernecit dhe lagunës së Nartës, media turke argumenton se ajo që është quajtur “Revolucioni i Flamingove” përfaqëson në thelb një revoltë kundër mënyrës së qeverisjes në Shqipëri.
Sipas analizës, protestat nuk kanë të bëjnë vetëm me mjedisin, resortet luksoze apo investitorët e huaj, por me një pakënaqësi më të thellë të një brezi që ndihet i përjashtuar nga vendimet që ndikojnë në të ardhmen e vendit.
“Historia nuk ka të bëjë realisht me familjen Trump dhe as vetëm me një resort luksoz”, shkruan Türkiye Today, duke theksuar se debati është shndërruar në një diskutim për transparencën, llogaridhënien dhe mënyrën se si merren vendimet publike.
Analiza ndalet edhe te dominimi afatgjatë i Edi Ramës në politikën shqiptare, duke vënë në dukje se shumë nga të rinjtë që protestojnë sot nuk kanë njohur një realitet tjetër politik gjatë jetës së tyre.
Sipas medias turke, kjo është arsyeja pse lëvizja ka arritur të bashkojë grupe të ndryshme shoqërore dhe politike, të cilat ndajnë të njëjtin shqetësim: mungesën e transparencës dhe ndjenjën se vendimet e rëndësishme merren pa përfshirjen e qytetarëve.
Artikulli thekson se protestuesit nuk janë kundër investimeve të huaja dhe as kundër zhvillimit ekonomik. Përkundrazi, ata kërkojnë që projektet strategjike të shoqërohen me më shumë transparencë dhe debat publik.
Artikulli
Kur në rrjetet sociale filluan të qarkullonin videot e protestuesve që përballeshin me rojet e sigurisë pranë bregdetit të mbrojtur të Shqipërisë, një pjesë e madhe e mediave ndërkombëtare zgjodhën një interpretim të njohur: familja Trump kishte mbërritur në Ballkan.
Jared Kushner dhe Ivanka Trump po planifikonin një resort luksoz me vlerë miliarda dollarë në ishullin e Sazanit dhe në bregdetin jugor të Shqipërisë. Megjithatë, ambientalistët kundërshtuan projektin dhe mijëra qytetarë dolën në protesta. Debati u përhap me shpejtësi në rrjetet sociale.
Ishte një histori e lehtë për t’u treguar. Por ishte edhe një histori e paplotë.
Ajo që sot po quhet “Revolucioni i Flamingove” në Shqipëri nuk lidhet në thelb me familjen Trump. Madje nuk ka të bëjë vetëm me një resort luksoz.
Bëhet fjalë për një brez që ndjen gjithnjë e më shumë se po përjashtohet nga vendimmarrjet që përcaktojnë të ardhmen e tij. Ka të bëjë me transparencën, llogaridhënien dhe me pyetjen se kush duhet të vendosë se si duhet të zhvillohet një vend që prej dekadash përpiqet të afrohet me standardet evropiane.
Flamingoja u shndërrua në simbol të kësaj lëvizjeje sepse projektet e propozuara ndodhen pranë lagunës Vjosë-Nartë, një nga ekosistemet më të rëndësishme të mbrojtura në Shqipëri dhe habitat i shumë shpendëve shtegtarë, përfshirë flamingot.
Protestuesit e adoptuan këtë shpend si simbol të rezistencës dhe imazhi i tij u përhap shpejt nga Tirana te komunitetet shqiptare në Nju Jork, Uashington, Londër dhe Paris.
Pika e kthesës erdhi kur u publikuan pamje që tregonin një protestues duke u larguar me forcë pranë zonës së projektit. Këto pamje e shndërruan një mosmarrëveshje lokale mjedisore në një debat kombëtar për pushtetin dhe privilegjin.
Një lëvizje përtej politikës tradicionale
Për shumë të rinj shqiptarë, projekti nisi të simbolizojë diçka shumë më të madhe sesa zhvillimi turistik: ndjesinë se zëri i tyre dëgjohet vetëm pasi vendimet janë marrë. Ky frustrim është grumbulluar prej vitesh.
Kryeministri Edi Rama dominon politikën shqiptare prej më shumë se një dekade. Para se të bëhej kryeministër, ai shërbeu si kryetar i Bashkisë së Tiranës. Shumë prej të rinjve që protestojnë sot nuk kanë njohur një realitet tjetër politik.
Në të njëjtën kohë, kreu i opozitës Sali Berisha mbetet një nga figurat më të rëndësishme të periudhës postkomuniste në Shqipëri. Për një pjesë të madhe të Gjeneratës Z, peizazhi politik shqiptar duket i mbërthyer mes figurave që kanë dominuar jetën politike të vendit për dekada.
Kjo ndihmon të shpjegohet pse “Revolucioni i Flamingove” ka tërhequr njerëz që zakonisht do të kishin pak gjëra të përbashkëta.
Ambientalistë marshojnë krah nacionalistëve. Aktivistë të majtë ecin përkrah konservatorëve. Profesionistë të rinj, studentë dhe familje ndajnë të njëjtat rrugë dhe të njëjtat protesta.
Forca e lëvizjes qëndron pikërisht te fakti se ajo nuk është ndërtuar rreth një partie politike tradicionale.
Pjesëmarrësit nuk bashkohen nga një ideologji e përbashkët, por nga bindja se e ardhmja e Shqipërisë nuk duhet të negociohet pas dyerve të mbyllura.
Test transparence për investimet e huaja
Kjo nuk do të thotë se argumentet e qeverisë janë pa bazë. Rritja e turizmit ka transformuar Shqipërinë. Turizmi përbën sot një nga shtyllat kryesore të ekonomisë kombëtare. Numri i vizitorëve vazhdon të rritet, investimet e huaja po shtohen dhe Shqipëria është shndërruar në një nga destinacionet turistike me rritjen më të shpejtë në Evropë.
Nga këndvështrimi i qeverisë, projekte si ai i mbështetur nga Jared Kushner përfaqësojnë një mundësi për të tërhequr kapital ndërkombëtar, për të krijuar vende pune dhe për të përshpejtuar zhvillimin ekonomik.
Problemi është se shumë shqiptarë nuk besojnë më se zhvillimi ekonomik dhe llogaridhënia publike po ecin paralelisht.
Për ta, pyetja nuk është nëse Shqipëria duhet të mirëpresë investimet. Pyetja është nëse investimet duhet të vijnë pa transparencë.
Pikërisht për këtë arsye, vëmendja ndaj vendimeve të planifikimit urban dhe klasifikimit të tokave ka marrë rëndësi politike. Debati nuk ka të bëjë më me një projekt të vetëm. Ai ka të bëjë me besimin te institucionet. Dhe besimi, sapo humbet, është i vështirë të rikthehet.
Ajo që e bën “Revolucionin e Flamingove” veçanërisht interesant është fakti se ai pasqyron një prirje më të gjerë që shfaqet edhe përtej Shqipërisë.
Në mbarë Evropën dhe më gjerë, brezat e rinj po tregojnë gjithnjë e më pak interes për përplasjet tradicionale ideologjike dhe po fokusohen më shumë te çështjet e qeverisjes, transparencës dhe cilësisë së jetës.
Ata janë shpesh të gatshëm të mbështesin zhvillimin, por kërkojnë gjithashtu një vend në tryezën e vendimmarrjes. Në këtë kuptim, flamingot e Shqipërisë po tregojnë një histori shumë më të madhe.
Kjo lëvizje ka zbuluar tashmë diçka të rëndësishme.
Brezi që u rrit gjatë transformimit të Shqipërisë po kërkon një rol më të madh në përcaktimin e asaj që do të vijë më pas.
“Revolucioni i Flamingove” nuk është kundër Amerikës. Nuk është kundër investimeve. Dhe, pavarësisht titujve të mediave, nuk ka të bëjë vetëm me familjen Trump.
Shqiptarët duan investime dhe zhvillim. Ata duan që Shqipëria të shndërrohet në një nga historitë më të suksesshme të Evropës.
Por pyetja që po shtrohet sot në rrugët e Tiranës është nëse ky transformim mund të ndodhë pa sakrifikuar transparencën, besimin publik dhe të drejtën e qytetarëve për të ndikuar në të ardhmen e vendeve ku jetojnë.
Protestuesit nuk po e refuzojnë zhvillimin. Ata po kërkojnë të kenë zë në të.
Dhe kjo është arsyeja pse numri i pjesëmarrësve vazhdon të rritet. Sepse ata besojnë se në lojë nuk është vetëm një projekt zhvillimi, por e ardhmja e demokracisë shqiptare. /Pamfleti
Comments are closed.